हरियाणाराज्ये माहराग्रामे निवसन् फूलसिंहः निम्नजातीयानाम् उद्धरणम् एव जीवनस्य लक्ष्यं भावयति स्म । अथ कदाचित् पार्श्वस्थे 'मोट'नामके ग्रामे चर्मकारबान्धवाः स्वीयोपयोगार्थं कूपं खातवन्तः । किन्तु तत् असहमानाः यवनाः मृत्तिकाभिः तं कूपं पिहितवन्तः । भक्तः फूलसिंहः इदम् अन्याय्यं प्रतिरुद्ध्य सङ्ग्रामम् आरब्धवान् । यावत् पर्यन्तं कूपखननं न भविष्यति तावत् पर्यन्तं आहारसेवनं न करिष्यामि इति प्रतिज्ञातवान् । २४ दिनानि अतीतानि । अन्ते सर्वकारः कूपखननाय यवनानाम् अङ्गीकरणे सफलः जातः ।
(“केन्द्रीयसंस्कृतविश्वविद्यालयस्य अष्टादशीयोजनान्तर्गततया एतासां कथानां ध्वनिप्रक्षेपणं क्रियते”)

In Mahara village of Haryana lived Phool Singh, who dedicated his life to uplifting the lower castes. Once, in the nearby village of Mot, the community of leather workers dug a well for their use. The local Muslims, unable to tolerate this, filled the well with mud. Phool Singh opposed this injustice and began a struggle. He vowed not to eat until the well was restored. For 24 days he fasted. In the end, the authorities succeeded in compelling the Muslims to allow the well to be dug again.

भारतस्य स्वातन्त्र्यसङ्ग्रामकाले बहवः देशभक्ताः यथाशक्ति सङ्ग्रामे भागं वहन्तः स्वस्य देशभक्तिं प्रकटितवन्तः । तेषु अन्यतमः आसीत् कश्चन नापितः यः चेन्नैनगरे (पूर्वं मद्रास् इति तस्य नाम आसीत्) वसति स्म । अनया कथया सः कथं सङ्ग्रामे भागम् ऊढवान् इति ज्ञातुं शक्नुमः ।
(“केन्द्रीयसंस्कृतविश्वविद्यालयस्य अष्टादशीयोजनान्तर्गततया एतासां कथानां ध्वनिप्रक्षेपणं क्रियते”)

During India’s freedom struggle, many patriots expressed their devotion to the nation by participating in the movement in whatever way they could. Among them was a barber living in Chennai (then called Madras). This story shows how he too played his part in the struggle.

कश्चन वणिक् केनचन ज्योतिषेण उक्तम् इति कारणेन महता प्रमाणेन अन्नवितरणं कर्तुम् आरब्धवान् । तस्य मनसि चिन्ता आसीत् 'मम षष्ठपरम्परायां जातानां का अवस्था भवेत्?’ इति । कदाचित् अन्नवितरणसमये कञ्चन निर्धनम् अन्नं नेतुम् आह्वयति सः वणिक् । किन्तु मध्याह्नाय यावत् आवश्यकम् तावत् प्राप्तम् अस्ति । सायङ्कलनिमित्तमपि गृहे तण्डुलादिकम् अस्ति इति निर्धनः वदति । तदा वणिक् चिन्तयति 'एषः निर्धनः श्वस्तनव्यवस्थाविषयकं न चिन्तयति, अहं तु षष्ठपरम्परीयाणां विषये चिन्तयन् अस्मि । धिक् माम्' इति ।
(“केन्द्रीयसंस्कृतविश्वविद्यालयस्य अष्टादशीयोजनान्तर्गततया एतासां कथानां ध्वनिप्रक्षेपणं क्रियते”)

A merchant, following an astrologer’s advice, began distributing food in large amounts. He worried about what would happen to his descendants six generations later. One day, while giving food, he invited a poor man to take some. The poor man replied that he already had enough for the day and rice at home for the evening. The merchant then thought: “This poor man does not worry about tomorrow, while I am anxious about six generations ahead. Shame on me!”